Οι περισσότεροι άνθρωποι πιστεύουν ότι η απόρριψη στις ερωτικές σχέσεις είναι από τις πιο επώδυνες εμπειρίες που μπορεί να ζήσει κάποιος. Ένα «όχι» από έναν πιθανό σύντροφο μοιάζει συχνά πιο προσωπικό, πιο βαθύ και πιο δύσκολο να ξεπεραστεί από μια απόρριψη σε επίπεδο φιλίας. Ωστόσο, νέα επιστημονική έρευνα δείχνει ότι τα πράγματα ίσως δεν είναι ακριβώς έτσι.
Η εν λόγω έρευνα δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό European Journal of Social Psychology και διαπίστωσε ότι η συναισθηματική επίδραση της απόρριψης είναι σχεδόν ίδια, είτε προέρχεται από έναν πιθανό ερωτικό σύντροφο είτε από έναν υποψήφιο φίλο.
Η ανάγκη του ανθρώπου να ανήκει
Οι ερευνητές εξηγούν ότι ο άνθρωπος έχει βαθιά ανάγκη για σύνδεση και αποδοχή. Όταν κάποιος μας απορρίπτει, απειλείται το αίσθημα ότι είμαστε σημαντικοί, αποδεκτοί και επιθυμητοί από τους άλλους. Παρότι οι ρομαντικές σχέσεις θεωρούνται συχνά πιο «σημαντικές», η κοινωνική απόρριψη σε οποιαδήποτε μορφή φαίνεται πως ενεργοποιεί παρόμοιο ψυχολογικό πόνο.
Τι έδειξε η έρευνα για τις φιλικές και τις ερωτικές σχέσεις
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε σε τρία διαφορετικά στάδια με τη συμμετοχή χιλιάδων ενηλίκων στις ΗΠΑ. Στην πρώτη φάση, 1.500 άτομα κλήθηκαν να απαντήσουν ποια μορφή απόρριψης θεωρούν πιο επώδυνη, την ερωτική ή τη φιλική. Οι περισσότεροι πίστευαν ότι η ερωτική απόρριψη θα πονούσε περισσότερο. Στη συνέχεια όμως, οι επιστήμονες εξέτασαν τι συμβαίνει στην πραγματικότητα όταν κάποιος βιώνει απόρριψη.
Σε δεύτερη μελέτη, 934 άτομα ηλικίας 18 έως 29 ετών συμμετείχαν σε ένα πείραμα που προσομοίαζε εφαρμογές γνωριμιών και κοινωνικής δικτύωσης. Οι συμμετέχοντες λάμβαναν είτε θετική είτε αρνητική ανταπόκριση από υποτιθέμενους πιθανούς συντρόφους ή φίλους.
Το αποτέλεσμα ήταν εντυπωσιακό. Η απόρριψη μείωνε την ψυχολογική ευεξία το ίδιο και στις δύο περιπτώσεις. Δηλαδή, δεν υπήρχε ουσιαστική διαφορά ανάμεσα στον πόνο μιας ερωτικής και μιας φιλικής απόρριψης.
Υπερεκτιμούμε τον πόνο της απόρριψης στις σχέσεις
Στην τρίτη φάση της έρευνας συμμετείχαν 477 άτομα. Οι ερευνητές ζήτησαν από τους συμμετέχοντες να προβλέψουν πώς θα ένιωθαν πριν δεχτούν αποδοχή ή απόρριψη και στη συνέχεια κατέγραψαν τα πραγματικά τους συναισθήματα. Διαπίστωσαν ότι οι περισσότεροι υπερεκτιμούσαν πόσο άσχημα θα ένιωθαν μετά από μια απόρριψη, ειδικά όταν πίστευαν ότι επρόκειτο για ερωτικό ενδιαφέρον.
Οι επιστήμονες σημείωσαν χαρακτηριστικά πως «η εμπειρία της αποδοχής είναι τόσο θετική και η εμπειρία της απόρριψης τόσο αρνητική, που τελικά δεν έχει μεγάλη σημασία ποιος την προκαλεί».
Τι σημαίνει αυτό για τις σχέσεις μας
Η έρευνα δείχνει ότι ο ανθρώπινος εγκέφαλος αντιδρά έντονα σε κάθε μορφή κοινωνικής απόρριψης. Η ανάγκη για σύνδεση δεν έχει να κάνει μόνο με τον έρωτα αλλά και με τη φιλία, την αποδοχή και το αίσθημα ότι ανήκουμε κάπου.
Οι ειδικοί τονίζουν πάντως ότι η μελέτη έγινε σε ελεγχόμενο περιβάλλον και δεν μπορεί να αποτυπώσει πλήρως την ένταση μιας πραγματικής προσωπικής απόρριψης στην καθημερινή ζωή.
