Για χιλιάδες οικογένειες στην Κύπρο, μια μικρή αύξηση στον μισθό μπορούσε μέχρι σήμερα να έχει ένα παράδοξο αποτέλεσμα: αντί να βελτιώσει ουσιαστικά το οικογενειακό εισόδημα, μπορούσε να οδηγήσει στην απώλεια του Επιδόματος Τέκνου. Αυτό ακριβώς επιχειρεί να αλλάξει η νέα μεταρρύθμιση που εγκρίθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο στις 10 Σεπτεμβρίου και, εφόσον ψηφιστεί από τη Βουλή, προβλέπεται να ισχύσει από την 1η Ιανουαρίου 2027.
Η αλλαγή δεν αφορά λίγες οικογένειες. Σύμφωνα με το Υφυπουργείο Κοινωνικής Πρόνοιας, περίπου 17.000 επιπλέον οικογένειες και 23.500 παιδιά εκτιμάται ότι θα μπορούν να ενταχθούν στους εν δυνάμει δικαιούχους του Επιδόματος Τέκνου. Το πρόσθετο κόστος για το κράτος υπολογίζεται στα €12,5 εκατομμύρια.
Το σημαντικότερο όμως για έναν γονιό είναι να καταλάβει τι αλλάζει στην πράξη.
Η πρώτη μεγάλη αλλαγή αφορά τις οικογένειες με χαμηλότερα και μεσαία εισοδήματα. Για οικογενειακό εισόδημα μέχρι €22.000, το ύψος του επιδόματος προβλέπεται να αυξηθεί κατά 10%. Για εισοδήματα από €22.000,01 μέχρι €44.000, η αύξηση θα είναι 5%.
Αυτό σημαίνει ότι η μεταρρύθμιση δεν περιορίζεται στην είσοδο νέων δικαιούχων. Ένα μέρος των οικογενειών που ήδη λαμβάνουν το επίδομα θα δει μεγαλύτερη παροχή.
Για να αντιληφθεί κάποιος τη σημασία της αλλαγής, αξίζει να δει τα σημερινά ποσά. Με βάση τα ισχύοντα στοιχεία της Υπηρεσίας Διαχείρισης Επιδομάτων Πρόνοιας, μια οικογένεια με εισόδημα μέχρι €22.000 λαμβάνει σήμερα ετήσιο επίδομα €719,12 για δύο παιδιά, €1.318,89 για τρία και €2.114,51 για τέσσερα ή περισσότερα. Στην επόμενη εισοδηματική κατηγορία, από €22.000,01 μέχρι €44.000, τα αντίστοιχα ποσά είναι €655,88, €1.255,65 και €1.924,79.
Με άλλα λόγια, για τις δύο χαμηλότερες εισοδηματικές κατηγορίες η αλλαγή θα μεταφραστεί σε πραγματική αύξηση της ετήσιας στήριξης, εφόσον το νομοσχέδιο ψηφιστεί όπως έχει εγκριθεί από το Υπουργικό.
Η δεύτερη μεγάλη αλλαγή αφορά ιδιαίτερα τις τρίτεκνες και τετράτεκνες οικογένειες.
Για οικογένεια με τρία εξαρτώμενα παιδιά, το ανώτατο εισοδηματικό όριο αυξάνεται από €64.000 σε €90.000. Για οικογένεια με τέσσερα παιδιά, το όριο ανεβαίνει από €69.000 σε €100.000.
Η διαφορά είναι μεγάλη.
Μια τρίτεκνη οικογένεια με συνολικό ετήσιο εισόδημα, για παράδειγμα, €70.000 βρισκόταν μέχρι σήμερα πάνω από το σχετικό ανώτατο όριο. Με τη νέα ρύθμιση θα βρίσκεται εντός του νέου ορίου των €90.000, υπό την προϋπόθεση φυσικά ότι πληροί και τα υπόλοιπα κριτήρια του σχεδίου.
Αντίστοιχα, μια τετράτεκνη οικογένεια με εισόδημα €80.000, η οποία μέχρι σήμερα ξεπερνούσε το όριο των €69.000, θα βρίσκεται πλέον κάτω από το προτεινόμενο νέο όριο των €100.000.
Αυτό είναι και το σημείο στο οποίο η κυβέρνηση επιχειρεί να εντάξει πιο ξεκάθαρα τη μεσαία τάξη στην πολιτική στήριξης των οικογενειών.
Υπάρχει όμως και μια τρίτη αλλαγή που μπορεί να έχει ακόμη μεγαλύτερη σημασία για οικογένειες με μικρά παιδιά.
Η διεύρυνση των δικαιούχων του Επιδόματος Τέκνου αναμένεται να ανοίξει παράλληλα την πόρτα σε περίπου 2.000 επιπλέον οικογένειες και 2.800 παιδιά για το Σχέδιο Επιδότησης Διδάκτρων και Σίτισης παιδιών μέχρι τεσσάρων ετών.
Αυτό συμβαίνει επειδή η πρόσβαση σε ορισμένα σχέδια στήριξης συνδέεται με τη δικαιούχο ιδιότητα της οικογένειας.
Και εδώ η διαφορά στο οικογενειακό πορτοφόλι μπορεί να είναι μεγαλύτερη από ένα απλό ετήσιο επίδομα. Η φύλαξη και η προσχολική εκπαίδευση ενός μικρού παιδιού αποτελούν σημαντικό μηνιαίο κόστος, ιδιαίτερα για ένα ζευγάρι όπου εργάζονται και οι δύο γονείς.
Για τη σχολική χρονιά 2026-2027 λειτουργούν ήδη δύο σχετικά σχέδια προσχολικής εκπαίδευσης και φροντίδας, τα οποία καλύπτουν συνολικά περίπου 23.000 παιδιά, με συνολικό προϋπολογισμό περίπου €23 εκατομμύρια. Για παιδιά από τεσσάρων ετών μέχρι την ηλικία της δωρεάν υποχρεωτικής προσχολικής εκπαίδευσης, η επιδότηση φτάνει τα €130 τον μήνα σε κοινοτικά και τα €200 σε ιδιωτικά νηπιαγωγεία, χωρίς εισοδηματικά κριτήρια στο συγκεκριμένο σχέδιο.
Η νέα μεταρρύθμιση επιχειρεί όμως να διορθώσει και ένα πρόβλημα που για χρόνια προκαλούσε εύλογη δυσαρέσκεια.
Φανταστείτε μια οικογένεια που βρίσκεται ακριβώς στο εισοδηματικό όριο ενός επιδόματος. Ο ένας γονιός παίρνει μια μικρή αύξηση στη δουλειά ή μερικές επιπλέον ώρες εργασίας. Το οικογενειακό εισόδημα περνά οριακά το όριο και η οικογένεια χάνει μια παροχή που μπορεί να έχει μεγαλύτερη αξία από την ίδια την αύξηση.
Η Υφυπουργός Κοινωνικής Πρόνοιας Τίνα Παύλου χαρακτήρισε αυτή την κατάσταση «στρέβλωση» του υφιστάμενου συστήματος και ανέφερε ότι η νέα ρύθμιση επιχειρεί να δημιουργήσει ομαλότερη μετάβαση, ώστε μια μικρή αύξηση του εισοδήματος να μην οδηγεί απότομα μια οικογένεια εκτός στήριξης.
Αυτό έχει σημασία και για έναν άλλο λόγο. Ένα επιδοματικό σύστημα δεν πρέπει να δημιουργεί αντικίνητρο στην εργασία ή στην αύξηση του εισοδήματος. Αν ένας εργαζόμενος φοβάται ότι μια μικρή αύξηση θα του κοστίσει τελικά περισσότερο σε χαμένες παροχές, κάτι δεν λειτουργεί σωστά.
Υπάρχει πάντως μία σημαντική λεπτομέρεια που πρέπει να γνωρίζουν οι γονείς: οι αλλαγές δεν ισχύουν ακόμη.
Το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε το τροποποιητικό νομοσχέδιο στις 10 Σεπτεμβρίου, αλλά αυτό πρέπει τώρα να κατατεθεί στη Βουλή, να συζητηθεί και να ψηφιστεί. Η προβλεπόμενη ημερομηνία έναρξης είναι η 1η Ιανουαρίου 2027.
Για το 2026 εξακολουθούν επομένως να ισχύουν οι υφιστάμενες διαδικασίες. Όσοι ήταν ήδη δικαιούχοι το 2025 δεν χρειάζεται να υποβάλουν νέα αίτηση για το 2026, ενώ όσοι υποβάλλουν αίτηση για πρώτη φορά μπορούν να το κάνουν ηλεκτρονικά μέσω CY Login μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Επίσημη ενημέρωση για τη νέα μεταρρύθμιση του Επιδόματος Τέκνου
Το κατά πόσο τα ποσά είναι αρκετά για να αντισταθμίσουν το πραγματικό κόστος ανατροφής παιδιών στην Κύπρο είναι φυσικά μια διαφορετική και πολύ μεγαλύτερη συζήτηση. Στέγαση, τρόφιμα, βρεφονηπιακή φροντίδα, δραστηριότητες και καθημερινές μετακινήσεις έχουν γίνει σημαντικό βάρος για πολλά νοικοκυριά.
Η συγκεκριμένη αλλαγή όμως έχει μια ουσιαστική διαφορά από μια απλή έκτακτη επιταγή: διευρύνει μόνιμα, εφόσον ψηφιστεί, τον κύκλο των οικογενειών που μπορούν να λάβουν στήριξη και αυξάνει την παροχή για τις χαμηλότερες εισοδηματικές κατηγορίες.
Γι’ αυτό και το βασικό μήνυμα για έναν γονιό είναι απλό: αν μέχρι σήμερα δεν δικαιούσουν Επίδομα Τέκνου επειδή το οικογενειακό σου εισόδημα ήταν λίγο ή αρκετά πάνω από τα υφιστάμενα όρια, αξίζει να ξανακοιτάξεις τα δεδομένα για το 2027.
Για χιλιάδες κυπριακές οικογένειες, τα όρια μόλις άλλαξαν σημαντικά.
