Ένα παιδί μεγαλώνει, αλλάζει τάξεις στο σχολείο, περνά από την παιδική ηλικία στην εφηβεία και κάποια στιγμή ενηλικιώνεται. Τι συμβαίνει, όμως, όταν μια αναφορά που αφορά τα δικαιώματά του εξακολουθεί να βρίσκεται υπό διερεύνηση όλα αυτά τα χρόνια; Μια σημαντική επισήμανση στη Βουλή φέρνει στο προσκήνιο τη διάρκεια χειρισμού ορισμένων υποθέσεων παιδιών στην Κύπρο.
Την ύπαρξη φακέλων που παραμένουν υπό διερεύνηση για χρόνια, ακόμη και μέχρι την ενηλικίωση του παιδιού που αφορούν, ανέφερε η επικεφαλής του Γραφείου της Επιτρόπου Προστασίας Δικαιωμάτων του Παιδιού, Χριστίνα Χατζησωτηρίου.
Η αναφορά έγινε κατά την παρουσίαση του προϋπολογισμού του Γραφείου για το 2027 ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών.
Τι ανέφερε η επικεφαλής του Γραφείου;
Η κ. Χατζησωτηρίου, περιγράφοντας τον αυξημένο φόρτο εργασίας, σημείωσε ότι ορισμένοι φάκελοι παραμένουν ανοιχτοί για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Μάλιστα, ανέφερε ότι υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες η διερεύνηση συνεχίζεται ακόμη και μέχρι το παιδί να φτάσει στην ενηλικίωση.
Δεν δόθηκαν, ωστόσο, συγκεκριμένα στοιχεία για τον αριθμό αυτών των υποθέσεων ή για τους λόγους που η διερεύνησή τους διαρκεί τόσο πολύ.
Πόσες αναφορές δέχεται το Γραφείο;
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στη Βουλή, το Γραφείο δέχθηκε 582 νέες αναφορές το 2023 και 585 το 2024.
Το 2025 οι αναφορές αυξήθηκαν στις 784, ενώ για το 2026 αναφέρθηκε αριθμός 779 αναφορών μέχρι τον χρόνο της παρουσίασης.
Η επικεφαλής του Γραφείου έκανε λόγο για σημαντική αύξηση των παραπόνων, επισημαίνοντας ότι αυτό επιβαρύνει το έργο του οργανισμού.
Γιατί έχει σημασία η διάρκεια διερεύνησης;
Όταν μια υπόθεση αφορά δικαιώματα παιδιού, ο χρόνος έχει ιδιαίτερη σημασία.
Οι ανάγκες ενός παιδιού μπορεί να αλλάζουν γρήγορα καθώς μεγαλώνει, ενώ η έγκαιρη εξέταση μιας αναφοράς μπορεί να είναι καθοριστική για τον εντοπισμό προβλημάτων και την κινητοποίηση των αρμόδιων υπηρεσιών.
Η επισήμανση για τους φακέλους που παραμένουν ανοιχτοί επί χρόνια δημιουργεί, επομένως, ερωτήματα για τις δυνατότητες του Γραφείου να ανταποκρίνεται στον αυξανόμενο αριθμό αναφορών.
Τι αρμοδιότητες έχει η Επίτροπος;
Η κ. Χατζησωτηρίου διευκρίνισε στη Βουλή ότι ο ρόλος του Γραφείου είναι εποπτικός και ελεγκτικός.
Αυτό σημαίνει ότι δεν αποτελεί την υπηρεσία που αναλαμβάνει εξαρχής τον χειρισμό κάθε υπόθεσης.
Το Γραφείο διερευνά αναφορές, πραγματοποιεί αυτεπάγγελτες παρεμβάσεις και ασκεί τις αρμοδιότητές του στο πλαίσιο της προστασίας των δικαιωμάτων των παιδιών.
Η ανάγκη για περισσότερη πρόληψη
Η επικεφαλής του Γραφείου τόνισε ότι θα ήταν προτιμότερο να υπάρχει μεγαλύτερη δυνατότητα προληπτικής δράσης, μεταξύ άλλων μέσω μελετών αντικτύπου.
Με αυτό τον τρόπο, όπως εξήγησε, θα μπορούσαν να εντοπίζονται και να αντιμετωπίζονται προβλήματα πριν χρειαστεί η εκ των υστέρων διερεύνηση παραπόνων.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στην ανάγκη ενίσχυσης του Γραφείου, το οποίο αντιμετωπίζει αυξημένο φόρτο εργασίας και δυσκολίες στη διατήρηση προσωπικού.
Το ερώτημα που παραμένει
Οι αναφορές για υποθέσεις που παραμένουν υπό διερεύνηση μέχρι την ενηλικίωση των παιδιών αναδεικνύουν την ανάγκη για επαρκείς πόρους, αποτελεσματικές διαδικασίες και έγκαιρη ανταπόκριση.
Γιατί, όταν πρόκειται για τα δικαιώματα ενός παιδιού, η έγκαιρη προστασία έχει ιδιαίτερη σημασία και δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται με τους ίδιους χρονικούς ορίζοντες που ισχύουν για μια συνηθισμένη διοικητική υπόθεση.
